Λεπτομέρειες

ngnm

Αναρχική Θεωρία

07 Ιουλίου 2026

Προλογικό σημείωμα*: Σε αυτό το άγνωστο κείμενο του 1892 που δημοσιεύθηκε στο Παρισινό περιοδικό "L’EnDehors"  (Το Έξω) ο Μαλατέστα υπενθυμίζει ότι για τους αναρχικούς ο σκοπός δεν αγιάζει τα μέσα και ότι παρ' όλη την βιαιότητα που μπορεί να έχει μια εξέγερση αρχικά, αν συνεχίζει να καταπιέζει στην συνέχεια ως επανάσταση και δεν σταθεροποιηθεί από επαναστάτες που ενεργούν για ένα ιδανικό, αναπόφευκτα θα καταβροχθίσει τον εαυτό της.

Η εξέγερση βροντάει από παντού. Εδώ, είναι η έκφραση μιας ιδέας. Αλλού, το αποτέλεσμα της ανάγκης. Πιο συχνά είναι η συνέπεια ενός δικτύου αναγκών και ιδεών που αμοιβαία δημιουργούν και ενισχύουν η μία την άλλη. Αφιερώνει την προσοχή της στις αιτίες των κοινωνικών δεινών ή ακολουθεί ένα δευτερεύον ζήτημα, είναι συνειδητή ή ενστικτώδης, είναι ανθρώπινη ή βάναυση, γενναιόδωρη ή στενόμυαλη και εγωιστική, αλλά σταθερά αυξάνεται και εξαπλώνεται.

Αυτή είναι μια ιστορία που γράφεται, και είναι άχρηστο να σπαταλάς τον χρόνο σου παραπονούμενος για την πορεία που ακολουθεί, επειδή αυτή η πορεία έχει χαραχθεί από όλη την εξέλιξη που προηγήθηκε.

Αλλά η ιστορία γράφεται από τους ανθρώπους, και επειδή δεν επιθυμούμε να είμαστε απλοί παθητικοί και αδιάφοροι θεατές της ιστορικής τραγωδίας, επειδή επιθυμούμε να συνεργαστούμε με όλες μας τις δυνάμεις για να δημιουργήσουμε τις συνθήκες που μας φαίνονται οι πιο ευνοϊκές για τον σκοπό μας, πρέπει να έχουμε κάποιο κριτήριο που να μας καθοδηγεί στην κρίση των γεγονότων που συμβαίνουν, και ιδιαίτερα στην επιλογή της θέσης που θα καταλάβουμε στον αγώνα.

Ο σκοπός αγιάζει τα μέσα. Αυτή η αρχή εφαρμόζεται σε μεγάλο βαθμό. Στην πραγματικότητα, είναι ο παγκόσμιος οδηγός για τη συμπεριφορά.Θα μπορούσε κανείς να το εκφράσει καλύτερα ως εξής: κάθε σκοπός συνεπάγεται τα δικά του μέσα. Η ηθική ή η ανηθικότητα έγκειται στον επιδιωκόμενο σκοπό· δεν υπάρχει επιλογή ως προς τα μέσα.

Μόλις κάποιος αποφασίσει για τον σκοπό που έχει κατά νου, είτε από επιλογή είτε από ανάγκη, το μεγάλο πρόβλημα της ζωής είναι να βρει τα μέσα που, ανάλογα με τις περιστάσεις, θα οδηγήσουν με τον πιο σίγουρο και οικονομικό τρόπο στον επιθυμητό σκοπό. Ο τρόπος με τον οποίο λύνεται αυτό το πρόβλημα καθορίζει, στο βαθμό που μπορεί να καθορίσει η ανθρώπινη βούληση, αν ένας άνθρωπος ή μια ομάδα φτάνει στον στόχο ή όχι, αν είναι χρήσιμη για τον σκοπό ή -χωρίς να το θέλει- εξυπηρετεί την αντίθετη πλευρά. Το να βρει τα σωστά μέσα είναι ολόκληρο το μυστικό των μεγάλων ανδρών και των μεγάλων κομμάτων που έχουν αφήσει το στίγμα τους στην ιστορία.

Ο σκοπός των Ιησουιτών είναι, για τους μυστικιστές, η δόξα του Θεού και για τους άλλους η δύναμη της Συντροφιάς του Ιησού. Πρέπει, επομένως, να προσπαθούν να υποβαθμίσουν τις μάζες, να τις τρομοκρατήσουν και να τις κρατήσουν σε υποταγή. Ο σκοπός των Ιακωβίνων και όλων των αυταρχικών κομμάτων, που πιστεύουν ότι κατέχουν την απόλυτη αλήθεια, είναι να επιβάλουν τις ιδέες τους στο κοινό κοπάδι και να δεσμεύσουν την ανθρωπότητα στο Προκρούστειο κρεβάτι των πεποιθήσεών τους.

Σε εμάς είναι διαφορετικά· εντελώς διαφορετικός είναι ο στόχος μας και, επομένως, πολύ διαφορετικά πρέπει να είναι τα μέσα μας.Δεν αγωνιζόμαστε για...

Περισσότερα …