Συντρόφισσες, μη φοβάστε την καταστροφή. Αποτελείτε το μισό του ανθρώπινου είδους, και ό,τι το επηρεάζει σας επηρεάζει κι εσάς ως αναπόσπαστο μέρος της ανθρωπότητας.
Αν ο άνδρας είναι σκλάβος, τότε σκλάβες είστε κι εσείς.
Η αλυσίδα δεν αναγνωρίζει φύλα...
Η αλυσίδα του άνδρα είναι και δική σας — και ίσως η δική σας να είναι ακόμη πιο βαριά, πιο σκοτεινή και πιο αισχρή.
Είσαι εργάτρια;
Για το απλό γεγονός ότι είσαι γυναίκα, πληρώνεσαι λιγότερο από τον άνδρα και αναγκάζεσαι να εργάζεσαι περισσότερο. Πρέπει να υπομένεις την αυθάδεια του επιστάτη ή του αφεντικού, και αν είσαι επίσης όμορφη, τα αφεντικά θα πολιορκούν την αρετή σου· θα σαν παγιδεύσουν για να τους δώσεις την καρδιά σου, και αν αντισταθείς, θα την κλέψουν από εσένα με την ίδια δειλία με την οποία κλέβουν και το προϊόν της εργασίας σου.
Κάτω από την κυριαρχία της κοινωνικής αδικίας μέσα στην οποία σαπίζει η ανθρωπότητα, η ύπαρξη της γυναίκας ταλαντεύεται μέσα στο στενό πεδίο της μοίρας της, της οποίας τα σύνορα χάνονται στο σκοτάδι της κόπωσης και της πείνας ή στο σκοτάδι του γάμου και της πορνείας.
Η κατάσταση της γυναίκας σε αυτόν τον αιώνα ποικίλλει ανάλογα με την κοινωνική της τάξη· αλλά παρά τον εξευγενισμό των ηθών, παρά τις προόδους της φιλοσοφίας, η γυναίκα παραμένει υποταγμένη στον άνδρα από την παράδοση και από τον νόμο… Ταπεινωμένη, περιφρονημένη, δεμένη με τους ισχυρούς δεσμούς της παράδοσης στο μαρτύριο μιας παράλογης κατωτερότητας, εξοικειωμένη από τη θρησκεία με τις υποθέσεις του ουρανού αλλά εντελώς αδαής για τα προβλήματα της γης, η γυναίκα βρίσκεται ξαφνικά τυλιγμένη στη δίνη της βιομηχανικής δραστηριότητας, η οποία χρειάζεται χέρια — κυρίως φθηνά χέρια…
Ο μισθός της γυναίκας είναι τόσο ασήμαντος ώστε συχνά αναγκάζεται να εκπορνευτεί για να μπορέσει να συντηρήσει τους δικούς της, όταν στην αγορά του γάμου δεν βρίσκει έναν άνδρα που να την κάνει σύζυγό του — μια άλλη μορφή πορνείας που επικυρώνεται από τον νόμο και εγκρίνεται από δημόσιο λειτουργό. Διότι πορνεία είναι, και τίποτε άλλο, ο γάμος όταν η γυναίκα παντρεύεται χωρίς να παρεμβαίνει καθόλου η αγάπη, αλλά μόνο με σκοπό να βρει έναν άνδρα που να τη συντηρεί· δηλαδή να πουλήσει το σώμα της για τροφή, ακριβώς όπως κάνει και η «χαμένη γυναίκα». Και αυτό είναι που συμβαίνει στους περισσότερους γάμους…
Συντρόφισσες και σύντροφοι: αυτή είναι η τρομερή εικόνα που παρουσιάζουν οι σύγχρονες κοινωνίες.
Από αυτή την εικόνα βλέπουμε ότι άνδρες και γυναίκες υποφέρουν εξίσου από την τυραννία ενός πολιτικού και κοινωνικού περιβάλλοντος που βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση με την πρόοδο του πολιτισμού και τα επιτεύγματα της φιλοσοφίας.
Σε στιγμές απόγνωσης, σταματήστε να υψώνετε τα όμορφα μάτια σας προς τον ουρανό· υπάρχουν εκείνοι που έχουν συμβάλει περισσότερο στο να σας κάνουν αιώνιους σκλάβους.
Το φάρμακο βρίσκεται εδώ, πάνω στη Γη, και είναι η εξέγερση.
* Απόσπασμα από την αναρχική εφημερίδα «Regeneración», Σεπτέμβριος 1910.
