Σκέψεις της ομάδας *Οριζόντια Κίνηση - Για την Αναρχία και τον Ελευθεριακό Κομμουνισμό” επάνω στο διεθνές πολεμικό κλίμα της εποχής και την αναγκαία όξυνση του αγώνα ενάντια στον πόλεμο και τον εθνικισμό
Φλεβάρης 2026
Το σύνθημα "Ειρήνη στις καλύβες! Πόλεμος στα Παλάτια!", μετάφραση ενός γνωστού συνθήματος της Γαλλικής Επανάστασης, αποτέλεσε την εναρκτήρια πρόταση του παράνομου ριζοσπαστικού φυλλαδίου "Ταχυδρόμος της Έσσης" που κυκλοφόρησε το 1834 στην Γερμανία, εν μέσω μιας περιόδου λαϊκών εξεγέρσεων της φτωχής αγροτιάς. Εκφράζει την ανάγκη για ενότητα και πάλη των υποτελών τάξεων (καλύβια) έναντι των προνομιούχων καταπιεστών τους (παλάτια). Tο σύνθημα οικειοποιήθηκαν αργότερα διάφορα πληβειακά επαναστατικά κινήματα, όπως το αναρχικό Μαχνοβίτικο Κίνημα στην Ουκρανία (1917-1921) που το έφερε περήφανα στα λάβαρα του.
Ένας κόσμος που μαστίζεται από τον πόλεμο και τον θάνατο...
Η γενοκτονία που συνεχίζει να διαπράττει το σιωνιστικό Κράτος του Ισραήλ στην Παλαιστίνη. Οι μαζικές σφαγές του εμφυλίου πολέμου στο Σουδάν. Η εισβολή της Ρωσίας και ο πόλεμος στην Ουκρανία. Οι διαρκείς συγκρούσεις στην Μέση Ανατολή και η επίθεση των αναβαπτισμένων τζιχαντιστών της Συριακής Κυβέρνησης στην Ροζάβα. Οι εκατοντάδες νεκροί της εξέγερσης στο Ιράν και οι θανατηφόρες φασιστικές πρακτικές του ICE στις ΗΠΑ. Τα αμέτρητα νεκρά κορμιά μεταναστ(ρι)ών στην Μεσόγειο. Όλα τα παραπάνω, κι ακόμη περισσότερα που πιθανώς δεν μαθαίνουμε ποτέ από τα δελτία ειδήσεων και συμβαίνουν σε γωνίες του πλανήτη μακριά από το καπιταλιστικό κέντρο, συνθέτουν το μωσαϊκό του θανάτου που επιφυλάσουν τα Κράτη και το Κεφάλαιο στις καταπιεσμένες και τους εκμεταλλευόμενους όλου του πλανήτη και έρχονται να προστεθούν στην καθημερινή φτώχεια, την μιζέρια, την ακρίβεια, την ανεργία που χτυπούν πλέον ακόμη και την "ανεπτυγμένη Δύση" ή μάλλον καλύτερα, την εργατική τάξη της. Το καπιταλιστικό σύστημα βρίσκεται σε παρατεταμένη κρίση και παρακμή, σαπίζει και στην προσπάθεια του να αναπαραχθεί, γεννάει τέρατα.
Τα στρατόπεδα χωρίζονται ξανά...
Ο Ντόναλντ Τραμπ εκλέχθηκε για δεύτερη φορά στην ηγεσία των ΗΠΑ με την υπόσχεση να "βάλει τέλος στους πολέμους". Με ποιον τρόπο το εννοούσε αυτό, έγινε σύντομα κατανοητό. Επίσπευση της γενοκτονίας στην Γάζα με πλήρη στήριξη στο Ισραήλ, "ειρηνευτικοί" ή "προληπτικοί" βομβαρδισμοί μιας σειράς κρατών (Ιράν, Νιγηρία κλπ), επέμβαση σε γειτονικές χώρες με αστείες δικαιολογίες (Βενεζουέλα) και απειλές για εισβολή (Κούβα, Κολομβία, Ιράν) ή και προσάρτηση ολόκληρων περιοχών (Γροιλανδία). Η θέληση του να εφαρμοστεί σκληρά το δόγμα Μονρόε στο Δυτικό ημισφαίριο και η ηγεμονία των ΗΠΑ - πολιτική, στρατιωτική, οικονομική - να μην αμφισβητείται από κανέναν, συνοδεύεται από την βαθύτερη εμπλοκή σε περιοχές όπου τα παραδοσιακά αμερικανικά συμφέροντα έβρισκαν εμπόδια, όπως στην Μέση Ανατολή. Η παροχή στήριξης σε κυβερνήσεις ανδρείκελα (Αργεντινή) ή η απόπειρα εγκαθίδρυσης νέων (Παχλαβί στο Ιράν) είναι μια συνήθης τακτική. Την ίδια ώρα, ο Τραμπ δείχνει να χαλάει τις σχέσεις του με παραδοσιακούς του εταίρους (Ε.Ε.), να ναρκοθετεί την σταθερότητα πολεμικών συμμαχιών (ΝΑΤΟ), να αμφισβητεί την εγκυρότητα διεθνών θεσμών (ΟΗΕ) και να δημιουργεί νέους, πλήρως ελεγχόμενους από τις ΗΠΑ (Συμβούλιο για την Ειρήνη στην Γάζα). Η διαφαινόμενη απεμπλοκή των ΗΠΑ από τον πόλεμο στην Ουκρανία φαίνεται πως θα έρθει όχι με την περαιτέρω στήριξη του Ζελένσκι, όπως επιθυμούν οι Ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχοντας ρίξει πολλά δις δολάρια, αλλά μέσω της συνεννόησης με τον Πούτιν και της πιθανής προσάρτησης στην Ρωσία κομματιού των εδαφών της Νότιας Ουκρανίας που έχουν ήδη καταληφθεί στρατιωτικά - όπου και υπάρχουν τεράστια κοιτάσματα πολύτιμων γαιών τα οποία ο Ζελένσκι προσπάθησε να προσφέρει σαν αντάλλαγμα στον Τραμπ για την βοήθειά του.
Όπως κάθε σωστός πολέμαρχος, την ίδια ώρα που κανονίζει τα της εξωτερικής του πολιτικής, ο Τραμπ επιχειρεί να επιβάλλει ένα ημι-δικτατορικό καθεστώς στο εσωτερικό της χώρας του, στοχοποιώντας τις κάθε είδους μειονότητες. Ο ασύδοτος ICE παίζει τον ρόλο μιας ιδιότυπης Γκεστάπο ενάντια στους/στις μετανάστ(ρι)ες αλλά και σε κάθε έναν/μια που του αντιστέκεται, χωρίς καμία λογοδοσία για τις εν ψυχρώ δολοφονίες του. Μια σειρά από κοινωνικά δικαιώματα (LGBTQI+ άτομα, αμβλώσεις) βρίσκονται επίσης στο στόχαστρο, στην εξυπηρέτηση μιας, αμερικανικής κοπής, νεοφασιστικής στην ουσία της, αντικοινωνικής ατζέντας.
Την ίδια ώρα, η Ευρώπη, η οποία έχει επενδύσει δισεκατομμύρια ευρώ σε εξοπλισμούς, έχει εισέλθει σε περίοδο πολεμικής προετοιμασίας, σύμφωνα και με επίσημες δηλώσεις κοφυφαίων στελεχών της. Ποιος θα είναι ο εχθρός, αυτό είναι προς ώρας άγνωστο. Η Ρωσία, που μέχρι εχθές φάνταζε ως ο νούμερο ένα κίνδυνος, φαίνεται να βρίσκεται σε συνεχή επικοινωνία με τις ΗΠΑ και δηλώνει πως δεν επιθυμεί κάποια περαιτέρω σύρραξη, αν ικανοποιηθούν φυσικά οι ορέξεις της στην Ουκρανία, κάτι που είναι πιθανόν να συμβεί. Το γεγονός ότι διάφοροι Ευρωπαίοι ηγέτες φάνηκαν αρκετά μουδιασμένοι στο να απαντήσουν στις προκλήσεις του Τραμπ στην Γροιλανδία (έδαφος που πολιτικά ανήκει στην Δανία, χώρα του ΝΑΤΟ) ίσως μας προϊδεάζει για το ότι η Ε.Ε. θα σκύψει τελικά το κεφάλι στις απαιτήσεις των ΗΠΑ, ενώ ταυτόχρονα θα συνεχίσει να ανησυχεί για τα ανατολικά της σύνορα, σε μια κατάσταση παρατεταμένης πολεμικής ετοιμότητας, η οποία φυσικά θα έχει τεράστιο οικονομικό αλλά και κοινωνικό κόστος: Δισεκατομμύρια ευρώ ξοδεύονται σε εξοπλισμούς, ενώ ενδεικτική είναι η απόπειρα επαναφοράς της υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας σε χώρες όπως η Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Από την μεριά του, ο έτερος μεγάλος παίκτης του παγκόσμιου οικονομικού παιχνιδιού, η Κίνα, φαίνεται προς το παρόν να μην θέλει να εμπλακεί ενεργά σε κάποια πολεμική σύρραξη. Χτίζει με μεθοδικότητα το κρατικό-καπιταλιστικό της μοντέλο και αναπτύσσει την οικονομία της γοργά, θέτοντας από καιρό σε αμφισβήτηση την μονοκρατορία των ΗΠΑ, ενώ είναι κάτοχος του 2-7% του συνόλου του αμερικανικού εξωτερικού χρέους (πάνω από 750 δις δολάρια). Αν και πολλές από τις κινήσεις των ΗΠΑ (επέμβαση στην Βενεζουέλα, απειλές προσάρτησης της Γροιλανδίας) φαίνεται να έχουν σχέση με την οικονομική επιρροή των Κινέζων και των συμμάχων τους στο Δυτικό Ημισφαίριο, οι ίδιοι μέχρι στιγμής δεν έχουν απαντήσει με ενεργό τρόπο, περιοριζόμενοι σε ανακοινώσεις καταδίκης. Δεν διστάζουν μάλιστα να υπογράφουν οικονομικές συμφωνίες με παραδοσιακούς συμμάχους των ΗΠΑ, όπως το Ισραήλ. Είναι άγνωστο το κόστος που μπορεί να επιφέρει στην ανθρωπότητα η εμπλοκή μιας τέτοιας βιομηχανικής υπερδύναμης 1.4 δισεκατομμυρίων ανθρώπων σε έναν θερμό παγκόσμιο πόλεμο.
Το Κεφάλαιο πάνω και πίσω από όλα...
Φυσικά, πίσω από όλες αυτές τις αναταραχές δεν βρίσκονται σπουδαίες ιδεολογίες και μεγάλα πατριωτικά ιδεώδη. Αντίθετα, βρίσκονται τα κέρδη του Κεφαλαίου. Καθώς το καπιταλιστικό σύστημα στο σύνολο του έχει φτάσει στα όριά του από άποψης ανάπτυξης και άντλησης κερδών, ψάχνει να διασωθεί μέσω της δημιουργίας νέων αγορών και της ανάγκης για ανανέωση των ήδη υπαρκτών. Τα δισεκατομμύρια δολάρια που δαπανώνται σε πολεμικούς εξοπλισμούς (και τα οποία φυσικά αποκομίζουν οι μεγάλες ιδιωτικές εταιρίες του πολεμικού λόμπι) ε;iναι η κορυφή του παγόβουνου. Οι συνεχείς πολεμικές συρράξεις συνοδεύονται από την καταστροφή υλικοτεχνικών υποδομών και την εξαφάνιση των τοπικών αγορών, κάτι που ανοίγει τον δρόμο για άλλες πτυχές του Κεφαλαίου, όπως το κατασκευαστικό, το εμπορικό ή ακόμη και το τουριστικό. Η περίπτωση του σχεδίου μετατροπής της κατεστραμμένης συθέμελα λωρίδας της Γάζας σε τουριστικό θέρετρο είναι χαρακτηριστική του συνδυασμού όλων των από πάνω. Τα καπιταλιστικά κράτη υπηρετούν πιστά τα συμφέροντα των αστικών τους τάξεων και δεν λογαριάζουν τον θάνατο και τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Στα καθ' ημάς...
Στο εσωτερικό της χώρας μας, βλέπουμε μια κυβέρνηση της ΝΔ, η οποία είναι έτοιμη να ακολουθήσει όλες τις πολιτικές του Τραμπ, στην απόπειρα της να αναδειχθεί στον "πιο έμπιστο σύμμαχο των ΗΠΑ". Την ακλόνητη υποστήριξη στις πολιτικές Ισραήλ-ΗΠΑ στην γενοκτονία των Παλαιστινίων - όταν μέχρι και παραδοσιακά φιλοϊσραηλινές δυνάμεις πήραν αποστάσεις από ένα σημείο και μετά - ακολούθησαν διάφορες δηλώσεις κορυφαίων στελεχών της κυβέρνησης, όπως π.χ. οι εχθρικές δηλώσεις του Α. Γεωργιάδη προς την Διεθνή Αμνηστία και το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης τον Δεκέμβρη του 2025, τα οποία χαρακτήρισε ως «αριστεροκρατούμενα» και «αντιδυτικά» σχήματα. Ο τρόπος με τον οποίο κυβερνητικά στελέχη σπεύδουν να υποκληθούν στην νέα Πρέσβη των ΗΠΑ, Κίμπερλι Γκιλφόιλ, και φυσικά οι παλινωδίες του ίδιου του Μητσοτάκη που υποστήριξε τη σύσταση του Τραμπικού αντίβαρου στον ΟΗΕ, του Συμβουλίου Ειρήνης για την Γάζα, αντανακλούν την δουλικότητα του Ελληνικού Κράτους προς τις ΗΠΑ.
Τα δισεκατομμύρια ευρώ που έχει δαπανήσει το Ελληνικό Κράτος τα τελευταία χρόνια για πολεμικούς εξοπλισμούς, μας φέρνουν στις κορυφαίες θέσεις της λίστας των χωρών του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη με το μεγαλύτερο ποσοστό του ΑΕΠ που ξοδεύεται για τον συγκεκριμένο λόγο (3.1%), κάτω μόνο από την Πολωνία. Κάτι που ίσχυε πριν ακόμη τις τελευταίες σχετικές Ευρωπαϊκές Συνθήκες (Readiness 2030, πρώην ReArm Europe). Ταυτόχρονα, η χώρα έχει μετατραπεί σε μια πελώρια βάση του ΝΑΤΟ, από την Αλεξανδρούπολη μέχρι την Κρήτη, με ενεργό μάλιστα συμμετοχή στις πολεμικές επιχειρήσεις των τελευταίων ετών, όπως στις επιθέσεις ενάντια στους Χούθι στην Υεμένη.
Η απόπειρα πειθάρχησης της κοινωνίας
Εν μέσω αυτής της ζοφερής διεθνούς κατάστασης, το Ελληνικό Κράτος έχει πάρει τα καλύτερα μαθήματα από την στενή συνεργασία με το Κράτος δολοφόνο του Ισραήλ αλλά και τις ΗΠΑ. Έχοντας να αντιμετωπίσει τις τωρινές αλλά και τις μελλοντικές αντιδράσεις από τα φλέγοντα οικονομικά ζητήματα, την φτώχεια, την ανεργία, την διάλυση του αγροτικού τομέα, αλλά και τα συνεχή σκάνδαλα, επιχειρεί να στρέψει την προσοχή μας αλλού. Επιθυμεί να τρομάξει τους από-τα-κάτω με την απειλή του πολέμου, να μας διχάσει και να μας ποτίσει με το εθνικιστικό δηλητήριο. Η επιθυμητή εθνική ενότητα, που θα αντιπαρατεθεί στην ταξική συνειδητοποίηση και διεκδίκηση, αποπειράται να επιτευχθεί μέσω της στοχοποίησης του "εσωτερικού εχθρού".
Από την μία, οι αντιμεταναστευτικοί νόμοι σκληραίνουν όλο και περισσότερο, με την διαδοχική τοποθέτηση των πιο σκληρών ακροδεξιών στελεχών (Βορίδης, Πλεύρης) στο Υπουργείο Μεταναsτευτικής Πολιτικής. Απότοκο της ακόμη πιο σκληρής πολιτικής στο μεταναστευτικό ζήτημα είναι οι εκατοντάδες νεκροί/ες μετανάστ(ρι)ες στο Αιγαίο, με τελευταίο παράδειγμα τους/τις 15 δολοφονημένους/ες από το Λιμενικό στην Χίο.
Από την άλλη, η επίθεση σε οποιονδήποτε αντιστέκεται είναι σφοδρή: Ταξικοί και κοινωνικοί αγώνες στο στόχαστρο, με κύριο παράδειγμα το μαχητικό φοιτητικό κίνημα και τα Σωματεία, ενώ οι ιδεολογικοί/πολιτικοί εχθροί του κρατικό-καπιταλιστικού συστήματος (αναρχικοί/ες, κομμουνιστ(ρι)ες κλπ) διώκονται και φυλακίζονται σωρηδόν και οι δομές τους καταστέλλονται και ποινικοποιούνται.
Η πειθάρχηση των από-τα-κάτω αποτελεί ζητούμενο για κάθε Κράτος σε περιόδους κρίσης και η νεολαία είναι πάντα ένας από τους κυριότερους στόχους. Σε αυτό το πλαίσιο εισάγεται και ο νέος νόμος για την στράτευση στα πλαίσια του λεγόμενου «Χάρτη Μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων». Ο νόμος αυτός στοχοποιεί ακόμη πιο σκληρά τους αντιρρησίες συνείδησης και τους αρνητές στράτευσης, δυσκολεύει την δυνατότητα απαλλαγής από την θητεία για ιατρικούς λόγους και προβλέπει την σταδιακή εισαγωγή της θητείας των γυναικών, αρχικά "εθελοντικά". Επιπλέον, καθώς ο εμποτισμός των μυαλών των νέων ανθρώπων με το εθνικιστικό δηλητήριο είναι πάντα βασικός στόχος, δυσκολεύουν επίσης τα κριτήρια για αναβολή της στράτευσης λόγω σπουδών, με τον μελλοντικό στόχο να είναι η υποχρεωτική στράτευση στα 18 για όλους.
Οι φόβοι για τις πιθανές επιπτώσεις της μη συμμόρφωσης στην ζωή των νέων ανθρώπων, ο μπαμπούλας του γενικευμένου πολέμου και η επιστράτευση του "προαιώνιου εχθρού" της Τουρκίας - με την οποία ωστόσο η Ελλάδα βρίσκεται στις ίδιες στρατιωτικές συμμαχίες - είναι τα κύρια επιχειρήματα που χρησιμοποιούνται από το Ελληνικό Κράτος για την κάμψη των εσωτερικών αντιστάσεων.
Δεν πολεμάμε για τα συμφέροντά τους!
Ως αναρχικοί/ες, διεθνιστές/τριες και κομμάτι της εργατικής τάξης, δηλώνουμε πως δεν θα πολεμήσουμε για τα συμφέροντα της αστικής τάξης και των πολιτικών ελίτ. Σε κάθε πόλεμο, αυτοί που καλούνται να πληρώσουν το τίμημα με τις ζωές τους είναι οι άνθρωποι της τάξης μας, είτε ως κρέας για οβίδες στο μέτωπο, είτε ως άμαχος πληθυσμός στα μετόπισθεν. Πιστεύουμε πως οι εργατικές τάξεις και τα καταπιεσμένα κοινωνικά στρώματα κάθε χώρας, ιδιαίτερα στα μεγάλα ιμπεριαλιστικά κέντρα, πρέπει να σαμποτάρουν τις πολεμικές μηχανές. Μετατρέποντας τον πόλεμο από διακρατικό σε ταξικό, πρέπει να στρέψουν τα όπλα τους ενάντια στις αστικές τους τάξεις και να σφίξουν το χέρι των καταπιεσμένων στην άλλη πλευρά του μετώπου.
Η λογική αυτή δεν εκπορεύεται από κάποιου είδους φιλελεύθερο πασιφισμό. Αντίθετα, έχει ως αφετηρία την ανάγκη για το σταμάτημα κάθε πολέμου, τώρα και στο μέλλον, κάτι το οποίο είναι δυνατό μόνο μέσω της ανατροπής του διεθνούς κρατικού-καπιταλιστικού συστήματος που έχει εγγεγραμμένο στο ίδιο του το DNA τον πόλεμο, τον ιμπεριαλισμό, τον θάνατο.
Όπως αναφέρθηκε και παραπάνω, συχνά καλούμαστε να απαντήσουμε σχετικά με την στάση μας σε περίπτωση "εισβολής των Τούρκων". Ας αφήσουμε για λίγο την άκρη το αδιαμφισβήτητο γεγονός ότι οι αστικές τάξεις και οι πολιτικές ελίτ των δύο χωρών είναι σύμμαχοι στα διεθνή πολεμικά και οικονομικά μέτωπα (πχ ΝΑΤΟ). Ακόμη κι έτσι, πρέπει να γίνει κατανοητό ότι οι καπιταλιστές κάθε χώρας και το πολιτικό τους προσωπικό ελάχιστα νοιάζονται για τις υποτελείς τάξεις και θα συρθούν σε ένα θερμό πόλεμο μόνο όταν θίγονται τα οικονομικά τους συμφέροντα. Ένας τέτοιος πόλεμος είναι πάντα πρώτα και κύρια πόλεμος για την διατήρηση της ταξικής τους κυριαρχίας επί των από-τα-κάτω της δικής τους χώρας και της επέκτασης των οικονομικών τους συμφερόντων σε νέο έδαφος. Προκειμένου να κερδίσουν, χρειάζονται την μάξιμουμ δυνατή εθνική ενότητα, αυτή δηλαδή που θυσιάζει τα δικαιώματα και τις ελευθερίες των από-τα-κάτω στον βωμό της πολεμικής προσπάθειας, δηλαδή στο βωμό των συμφερόντων του Κεφαλαίου και επέρχεται με την εκκαθάριση κάθε είδους εσωτερικού εχθρού. Ως εκ τούτου, ένας επιθετικός πόλεμος πρέπει να σταματήσει με κάθε τρόπο από την οργανωμένη εργατική τάξη του επιτιθέμενου κράτους με γενικευμένο σαμποτάζ. Άλλωστε, σε έναν διακρατικό πόλεμο, ο επιτιθέμενος πολύ γρήγορα μπορεί να μετατραπεί σε αμυνόμενο και το αντίστροφο.
Καθήκον των αναρχικών και των υπολοίπων διεθνιστών σήμερα σε κάθε γωνιά του πλανήτη είναι η διάχυση των ταξικών και διεθνιστικών προταγμάτων στο εσωτερικό της τάξης μας και της ευρύτερης κοινωνίας. Στόχος μας πρέπει να είναι το χτίσιμο ενός πλατιού αντιπολεμικού μετώπου, με ευρεία συμμαχία των ταξικών και κοινωνικών οργανώσεων, με την δημιουργία συνελεύσεων και δομών στις γειτονιές και τους χώρους εργασίας. Ένα μέτωπο το οποίο θα είναι ικανό, με μαζικές κινητοποιήσεις, απεργίες, διαδηλώσεις, να μπλοκάρει οποιαδήποτε πολεμική προετοιμασία.
Προς την παραπάνω κατεύθυνση θεωρούμε ότι πρέπει να κινηθεί και το εγχώριο επαναστατικό/διεθνιστικό κίνημα, αλλά και κάθε άνθρωπος που εχθρεύεται τον πόλεμο και τον εθνικισμό και επιθυμεί μια άλλη, πιο δίκαιη και ειρηνική κοινωνία.
Email:
Site: orizontiakinisi.noblogs.org
Facebook: Οριζόντια Κίνηση
Instagram: orizontiakinisi
